Παναγιώτα Κυπραίου - Ψυχοθεραπεύτρια - Συμβουλευτική Γονέων
Καλωσήρθατε στην Ιστοσελίδα μου Leaf Leaf

Η παρούσα αρθρογραφία έχει καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα. Ο αναγνώστης οφείλει να διασταυρώνει τις πληροφορίες για θέματα που τον ενδιαφέρουν. Τα κείμενα βασίζονται σε υλικό από ξενόγλωσσες δημοσιεύσεις, οι οποίες αναφέρονται στο μέτρο του δυνατού. Η απόδοση στα ελληνικά, η σύνθεση και επιμέλεια ανήκει στην κάτοχο της ιστοσελίδας. Αναδημοσίευση ή άλλη χρήση τους επιτρέπεται μόνο αν συνοδεύεται από τα πλήρη στοιχεία της κατόχου και τον διαδικτυακό τόπο.


Top

Γιατί προκύπτει απιστία στα ζευγάρια; -μέρος Α

Οι παράνομες σχέσεις δημιουργούνται για διάφορους λόγους που αντανακλούν τα υποκείμενα ζητήματα της αρχικής σχέσης και επίσης υποδεικνύουν πράγματα σχετικά με τον τρόπο που αλληλεπιδρούν τα μέλη του ζευγαριού. Ας δούμε μερικές επιμέρους τύπους ζευγαριών:

Ίσως τα μέλη του ζευγαριού να έχουν μια παθητική-επιθετική στάση μεταξύ τους και τελικά αυτός που απιστεί να αποκαλύψει την προδοσία στον άλλο για να τον τιμωρήσει ή για να προκαλέσει κρίση στη σχέση και να ληφθεί σοβαρά υπόψη. Συνήθως παραδέχεται ότι ήταν λάθος αυτό που έκανε. Ωστόσο, ορισμένοι παθητικοί-επιθετικοί σύντροφοι μετά την αποκάλυψη προσπαθούν να υποβαθμίσουν τη σπουδαιότητα και τον αντίκτυπο της παράνομης σχέσης για το γάμο και δεν το συζητούν ποτέ ξανά. Αυτό συμβαίνει γιατί αποφεύγουν τη σύγκρουση μεταξύ τους.

Σε άλλες περιπτώσεις, έχει προηγηθεί μια σημαντική σύγκρουση, μια προδοσία σεξουαλική ή μη-σεξουαλική από τον ένα σύντροφο, που οδηγεί τον άλλο σε μια συνήθως παρορμητική, βραχύβια παράνομη σχέση ή σεξουαλική δράση που υποκινείται από την εκδίκηση. Η παράνομη σχέση είναι μια προσπάθεια του ατόμου να ανακτήσει την εξουσία και να τιμωρήσει το άλλο άτομο. Υποκινείται από θυμό παρά από προσωπική ευχαρίστηση. Η ιδέα ότι η πράξη αυτή θα «ισοφαρίσει» την απιστία του άλλου, δεν λειτουργεί και συχνά οδηγεί σε πολλή ενοχή και μετάνοια στο άτομο που ανταποδίδει. Δεδομένου ότι η αποκάλυψη της σχέσης είναι συνήθως μέρος της εκδίκησης, βαθαίνει και περιπλέκει την ήδη διχαστική κατάσταση της αρχικής σχέσης.

Αυτή η εξέλιξη οδηγεί συχνά το ζευγάρι σε χωρισμό. Η αρχική σχέση είναι συνήθως ήδη δυσλειτουργική όσον αφορά την οικειότητα, την επικοινωνία, τις συγκρούσεις και τη διευθέτηση των συγκρούσεων μεταξύ των συντρόφων. Ο καλύτερος τρόπος να προχωρήσουν είναι να ζητήσουν ως ζευγάρι τη βοήθεια ειδικού και να προσπαθήσουν να δείξουν κάποια συμπόνια και συγχώρεση στο σύντροφο που απίστησε πρώτος αντί να λειτουργήσουν εκδικητικά.

Μια πράξη συγχώρεσης σημαίνει ότι μπορείς να περιμένεις παρόμοια συγχώρεση όταν στο μέλλον εκδηλώσεις τα δικά σου ανθρώπινα λάθη/ελλείψεις στη σχέση.

Μία ακόμη εκδοχή απιστίας είναι ο εθισμός στο σεξ ενός από τους συντρόφους. Το εξαρτημένο από το σεξ άτομο μπορεί να χρησιμοποιεί πορνογραφία, πορνεία ή να αναζητά πολλαπλούς σεξουαλικούς συντρόφους εκτός γάμου στην πάροδο του χρόνου.

Οποιαδήποτε από αυτές τις συμπεριφορές συνιστά σεξουαλική προδοσία σε ένα ή περισσότερα επίπεδα. Ωστόσο, η συμπεριφορά αυτή συνήθως δεν γίνεται εξαιτίας του συντρόφου ούτε στρέφεται ενάντιά του αλλά είναι μια ασθένεια που οδηγεί το άτομο να φέρεται με μη υγιή τρόπο ενάντια στον εαυτό του, τον/την σύντροφο και την οικογένεια του.

Οι εξαρτήσεις οποιουδήποτε είδους αφορούν στο γέμισμα ενός εσωτερικού κενού και η διαδικασία που ακολουθείται είναι το μέσο προς ένα σκοπό. Όπως σε πολλές εξαρτήσεις, υπάρχει μια παρορμητική, παράτολμη ποιότητα στην εν λόγω δραστηριότητα.

Οι εθισμένοι στο σεξ μπορεί να έχουν ένα ιστορικό ψυχικού τραύματος, κακοποίησης ή ανεπαρκούς δεσμού προσκόλλησης με τη μητέρα (ή το βασικό φροντιστή τους) στο στοματικό στάδιο ανάπτυξης (πρώτος ενάμισης χρόνος ζωής) και συχνά έχουν έναν σύντροφο ο οποίος είναι σε άρνηση ή κάνει τα στραβά μάτια προκειμένου να διατηρηθεί η σχέση.

Σε άλλες περιπτώσεις, η αρχική σχέση έχει αλλοιωθεί και το ζευγάρι είναι παγιδευμένο από το καθήκον ή τις πολιτιστικές αξίες, τις θρησκευτικές πεποιθήσεις ή τις απόψεις της οικογένειας, της εκκλησίας, των συνομηλίκων, του εργασιακού περιβάλλοντος ή της κοινής γνώμης (εάν το ζευγάρι έχει ένα «δημόσιο πρόσωπο»).

Ο έρωτας έχει εξατμιστεί και το ζευγάρι λειτουργεί πλέον ως «αδελφός και αδελφή» ή «αδελφή και αδελφή» ή «αδελφός και αδελφός» και αισθάνονται παγιδευμένοι, σε εκκρεμότητα, απαθείς και χωρίς καμία ελπίδα ότι τα πράγματα θα πάνε καλύτερα στο μέλλον.

Μπορεί να μην υπάρχει άλλο «θέμα» πέρα από την έλλειψη σεξουαλικής ζωής στο ζευγάρι και καμία ουσιαστική αντιπαράθεση για να δικαιολογηθεί η απιστία του ενός συντρόφου ενώ συνεχίζεται η αρχική σχέση. Το μοτίβο της δυσλειτουργικής συμπεριφοράς όσον αφορά στην οικειότητα, την επικοινωνία, τις συγκρούσεις και τη διευθέτηση των συγκρούσεων στο ζευγάρι «κανονικοποιείται» ή αντ’ αυτού η απουσία εμπλοκής αντικαθιστά την ουσιαστική επαφή.

Τα ζητήματα στο ζευγάρι είναι παγιωμένα σε σημείο που να μην προσπαθούν πλέον να τα επιλύσουν. Σε αυτό το σενάριο, η σχέση μπορεί να είναι μακροχρόνια και συνεχιζόμενη και συγκρατείται από μια παθητική επιθετική στάση προς το άλλο πρόσωπο.

Η παράνομη σχέση έχει να κάνει με την έλλειψη αγάπης και την επιθυμία για βαθύτερη σύνδεση. Η παρουσία μιας καλής σχέσης όπως ο γάμος, εκπληρώνει τα πρότυπα της οικογένειας και τα κοινωνικά στερεότυπα αλλά μπορεί να κρύβει την έλλειψη σοβαρού συναισθηματικού δεσμού.

Μπορεί να μην υπάρχει επίλυση σε αυτό το είδος σχέσης δεδομένου ότι κανένας από τους δύο δεν μπορεί να μετακινηθεί από τη θέση παραίτησης στη σχέση, εκτός αν η βοήθεια ειδικού τους κάνει να αντιμετωπίσουν θαμμένα ζητήματα και δεσμεύσεις αφοσίωσης. Η αποκάλυψη της παράνομης σχέσης θα καταστρέψει την αρχική σχέση που συχνά έχει χτιστεί γύρω από την ικανοποίηση των άλλων και τα στερεότυπα του τι συνιστά το «τέλειο ζευγάρι».

Σε κάποιες σχέσεις, το ένα μέλος είναι ναρκισσιστικός χαρακτήρας και συνήθως έχει επιλέξει έναν σύντροφο «τρόπαιο», ο οποίος εκπληρώνει εν μέρει την ιδανική εικόνα που θέλει να προβάλλει προς τα έξω.

Για παράδειγμα, με μια όμορφη και ηθική σύντροφο, ο ναρκισσιστής ενισχύει τη δημόσια εικόνα του αλλά μέσα στο σπίτι μπορεί να την αντιμετωπίζει ως πόρνη, αποκαλύπτοντας έτσι την επιθετική και σκοτεινή σεξουαλική του ταυτότητα στην οποία η σύντροφος αναμένεται να ανταποκριθεί ανάλογα.

Αν το ζευγάρι δεσμευτεί και παντρευτεί, ο έρωτας εξασθενεί σύντομα και ο ναρκισσιστής θα γίνει αδιάφορος, επικριτικός, κακός, παρανοϊκός, τιμωρητικός ιδιωτικά ενώ εξακολουθεί να περιγράφει δημόσια τη σύντροφο ως «Αγία». Λόγω της δυσαρέσκειάς του, ο ναρκισσιστής θα έχει την τάση στη συνέχεια να βρει μια «πόρνη» εκτός σχέσης. Έτσι θα χρησιμοποιήσει πόρνες, εφήμερες σχέσεις και θα εκδραματίσει τη σεξουαλική δύναμη με την πεποίθηση ότι δικαιούται να έχει αυτή τη συμπεριφορά.

Ο/η περιθωριοποιημένος/η και συχνά τραυματισμένος/η σύντροφος, μπορεί τότε να ξεκινήσει μια άλλη σχέση προκειμένου να πάρει από την/τον ερωμένη/εραστή την αγάπη και την κατανόηση που λείπει από τη συχνά κακοποιητική σχέση που βιώνει με έναν ναρκισσιστή.

Οι ναρκισσιστές έχουν αντίσταση στη θεραπεία, δεδομένου ότι συχνά βρίσκονται σε άρνηση ότι έχουν κάνει ποτέ κάτι λάθος και χρησιμοποιούν την αλήθεια ή το ψέμα κατά περίπτωση για να πετύχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Όταν αποκαλύπτεται το ψέμα τους και έρχονται αντιμέτωποι μ’ αυτό, συνήθως κατηγορούν το σύντροφό τους και υπόσχονται να αλλάξουν αλλά δεν το κάνουν.

Οι σύντροφοι των ναρκισσιστών συχνά καταλήγουν να υποφέρουν από κάποια μορφή διαταραχής μετατραυματικού στρες ή κατάρρευσης ζώντας με αυτές τις προσωπικότητες και ο χωρισμός είναι συχνά το καλύτερο αποτέλεσμα για αυτό το είδος της δυναμικής.

Διαβάστε τη συνέχεια ...

Παναγιώτα Δ. Κυπραίου, Ψυχοθεραπεύτρια – Συντονίστρια Σχολών Γονέων, www.psychotherapeia.net.gr